१७ फागुन, काठमाडौं । ’रेड कर्नर नोटिस’ मा परेका पवनकुमार कार्कीलाई चाँडै प्रहरी हिरासतमा ल्याइने भएको छ । क्यापिटल मर्चेन्ट बैंकिङ एण्ड फाइनान्स कम्पनी ठगीका मुख्य योजनाकार कार्कीलाई नेपाल फिर्ता ल्याउने प्रहरीको प्रयास अन्तिम चरणमा पुगेको प्रहरी स्रोतले जानकारी दिएको छ । कार्की कार्की अमेरिकाको टेक्सासमा व्यवसाय सञ्चालन गरेर बसेको छन् । उनले अमेरिकाको उतैबाट नागरिकता लिएको खुलेको थियो ।
प्रहरीको सर्वाधिक खोजीमा रहेका फाइनान्सका तत्कालीन प्रबन्ध निर्देशक कार्कीलाई फिर्ता पठाउन अमेरिकाको संघीय प्रहरी सहमत भएको स्रोतले उल्लेख गरेको छ । संघिय प्रहरीले कार्कीलाई औपचारिक नभई अनौपचारिक रूपमा फिर्ता पठाउन सहमत भएको हो ।
केही समयअघि काठमाडौंमा भएको इन्टरपोलको एसिया क्षेत्रीय सम्मेलनमा वित्तीय अपराधका विषयमा नेपालले कार्कीको विषय उठान गरेपछि नेपाल प्रहरी र अमेरिकी अधिकारीबीच छलफल चलेको थियो । यो बिषयमा पछिल्लो समयमा अमेरिकी दुतावास र नेपाल प्रहरीबीच धेरै पत्राचारहरु समेत भइसकेको छ ।
नेपाल राष्ट्र बैंकले फाइनान्स डुबाउने मूख्य हात कार्कीको रहेको भन्दै उनका कर्तुतको अनुसन्धान थालेको थियो । राष्ट्र बैंकको अनुसन्धानमा उनले करिब ४ अर्ब रुपैयाँको हिनामिना गरेको गम्भीर तथ्य पत्ता लगाएको थियो । सो तथ्यसहितको प्रतिवेदन तयार पारेर राष्ट्र बैंकले अनुसन्धानका लागि प्रहरीलाई बुझाएको थियो । कार्कीको अपराध गम्भीर भएको निचोडसहित प्रहरीले कसुरको विवरण दूतावासमा पु¥याइसकेका छन् ।
नेपालले कार्कीलाई फिर्ता ल्याउने पहल अन्तिम चरणमा पुगेको छ । प्रहरी स्रोतका अनुसार अमेरिकाको खोजीमा रहेका केही व्यक्ति नेपालले पनि दिनेछ । कार्कीलाई नेपाल ल्याउन प्रहरीले अपराधी साटासाट प्रणाली लागू गर्नेछ । जसअनुसार अमेरिकाको अपराधको सूचिमा नेपालमा रहेका केही व्यक्तीलाई नेपाल अमेरिकालाई दिने र अमेरिकाबाट कार्कीलाई नेपाल ल्याइने गरी तयारी अन्तिम प्रक्रियामा पुगेको स्रोतको दाबी छ । यही ‘कारोबार’ शैलीबाट व्यक्तीहरुको आदानप्रदान हुने भएको स्रोतले जानकारी दिएको छ । प्रहरीले यसअघि पनि अमेरिकाको संघीय प्रहरीसँग यस्तो प्रणालीबाट कारोबार गरिसकेको छ । यसरी कार्की चाँडै नेपाल प्रहरीको हिरासतमा आउने स्रोतको दाबी छ ।
(अमेरिका आएपछि कार्कीले खरिद गरेको बिजनेस कम्प्लेक्स)
नेपाल प्रहरीको केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरोले अनुसन्धान गरिरहेको कम्पनीको ठगी प्रकरणमा संलग्न अन्य व्यक्तिहरु पक्राउ परे पनि घटनालगत्तै फरार रहेका कार्की अमेरिका पुगेका थिए । कार्की नेपालको बैंक तथा वित्तीय संस्थाको इतिहासमा सबैभन्दा ठूलो ठगीकाण्डका नाइके भए पनि ढुक्कले अमेरिकामा व्यापार गरेर बसेका छन् । अदालतले उनलाई १ अर्ब २० करोड जरिवाना र कैद सजायको फैसला गरिसकेको छ । क्यापिटल मर्चेन्ट बैंकका तत्कालिन प्रबन्ध निर्देशक कार्कीविरुद्ध नेपाल राष्ट्र बैंकको जाहेरीको फैसला गर्दै पुनरावेदन अदालत पाटनले १ अर्ब २० करोड ९३ लाख ९७ हजार १ सय ४१ रुपैयाँ ७४ पैसा जरिवाना र ६० वर्ष कैद सजाय तोकेको थियो । उनीविरुद्ध ४० थान मुद्दा परेको र हरेक मुद्दामा डेढ वर्ष कैद सजाय तोकिएको छ । ६० वर्षको कैद सजायको फैसला भए पनि कार्की अहिले अमेरिकाको टेक्सासमा ठूलो लगानीमा व्यवसाय गरेर बसिरहेका छन् ।
कार्कीले सीता खाँडसरी चिनी मिल, गौरीशंकर इन्भेस्टमेन्ट कम्पनी, विजेश्वरी आवास विकास कम्पनी, सुशोभन डेभलपर्स, उद्यम मल्टी इन्भेस्टमेन्ट एन्ड ट्रेडिङ कम्पनी, बूढा महांकाल खाद्य प्रोडक्ट, संयोग हाउजिङ एन्ड डेभलपर्स र मदनबहादुर खड्का, बलदेव खड्का र श्रीराम खत्रीलगायतलाई मिलेमतोमा ऋण प्रवाह भएको ब्युरोको अनुसन्धानमा खुलेको थियो ।
ब्युरोले सीता खाँडसरी चिनी मिलको परियोजनाका लागि कमसल जग्गा धितो राखी रकम निकाल्ने किरणकेशर नेपाललाई पक्राउ गरिसकेको छ । नेपालले परियोजनाका लागि काठमाडौं मन्डिखाटारस्थित आठ रोपनी जग्गाको अत्यधिक धितो मूल्यांकन गराई कागजी परियोजनाका लागि नौ करोड ऋण लिएका थिए । पुनरावेदन अदालत पाटनले २०७१ वैशाख २९ मा तीन वर्ष कैद र करिब साढे नौ करोड रुपैयाँ जरिबाना फैसला गरेयता फरार नेपाल हालै पक्राउ परेका थिए । काठमाडौं जिल्ला अदालतको फैसला कार्यान्वयन आदेशले नेपाललाई कैद भुक्तानका लागि केन्द्रीय कारागार चलान गरिएको छ । फाइनान्स प्रकरणमा ७४४ लाई प्रतिवादी बनाइएको थियो । नेपाल त्यही मध्येका एक हुन् ।
कम्पनीलाई ठगी गर्ने अरुणकुमार मराठा (६ वर्ष कैद र १३ करोड ३० लाख जरिबाना) लाई २०७२ जेठ १४ मा अनुसन्धान ब्यूरोले पक्रेको थियो । यस्तै नवराज खत्री (तीन वर्ष कैद, ६ करोड ५० लाख जरिबाना) लाई सोही वर्ष जेठ १८ मा, तुलसाकुमारी धमला (तीन वर्ष कैद र दुई करोड २० लाख जरिबाना) लाई सोही वर्ष साउन १७ मा र भाइकृष्ण खड्का (तीन वर्ष कैद र तीन करोड ५० लाख जरिबाना) लाई सोही वर्ष भदौ २ मा पक्राउ गरी अदालतमा पेस गरेको थियो ।
कार्की लगायतको गिरोहले फाइनान्सलाई डुबाए पछि फाइनान्सका सेयरधनी र निक्षेपकर्ताहरुको ठूलो रकम फसेको छ ।