सोल (दक्षिण कोरिया) । विश्वका दुई ठूला अर्थतन्त्रका शीर्ष नेताहरू अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनपिङ बीच बुसानमा आमनेसामने भएपछि अन्तर्राष्ट्रिय राजनीतिको दिशातर्फ सबैको नजर केन्द्रित भएको छ। छ वर्षपछि पहिलोपटक भेट भएका दुबै नेताबीचको आत्मीय हातमिलाइलाई पर्यवेक्षकहरूले अमेरिका–चीन सम्बन्धमा नयाँ मोडको सुरुवातका रूपमा व्याख्या गरेका छन्।
बुसानस्थित गिम्हे वायुसेनास्थलमा भएको भेटमा दुबै नेताले पारस्परिक सहयोग र दीर्घकालीन सम्बन्ध सुदृढ बनाउने प्रतिबद्धता जनाएका थिए। राष्ट्रपति ट्रम्पले सीलाई महान देशका महान नेता” भन्दै सम्बन्ध दीर्घकालीन र “शानदार” हुने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो।
त्यस्तै, राष्ट्रपति सीले पनि पुनः भेट्न पाएकोमा खुसी व्यक्त गर्दै भने, “मतभेद हुनु स्वाभाविक हो, तर हामी सम्बन्धलाई सही दिशामा अघि बढाउँछौं। चीन र अमेरिका सँगसँगै समृद्ध हुन सक्छन्।”
तर, आत्मीयता र सकारात्मक सन्देशका बीच ट्रम्पले बुसानमा अवतरण गर्नुअघि नै विश्वलाई चकित पार्ने घोषणा गरेका थिए। उनले तीन दशकभन्दा पुरानो अमेरिकी आणविक परीक्षण रोक नीति अन्त्य गर्ने निर्णय सार्वजनिक गर्दै भने, “अमेरिकासँग विश्वकै सबैभन्दा ठूलो आणविक शस्त्र भण्डार छ, र अब हामी परीक्षण पुनः सुरु गर्नेछौं।”
उनको भनाइअनुसार, अन्य राष्ट्रहरूको परीक्षण गतिविधिका कारण अमेरिकाले पनि आफ्ना हतियार परीक्षणलाई अगाडि बढाउने तयारी गरेको हो।
वार्ता करिब एक घण्टा ४० मिनेट लामो रह्यो। त्यसपछि दुबै नेता पुनः संयुक्त रूपमा देखा परे र हात मिलाउँदै वार्ताको समापन गरे। ट्रम्प मिडियासँग कुनै टिप्पणी नगरी एयर फोर्स वनमार्फत अमेरिका फर्किए।
यो बैठक ट्रम्पको पाँच दिने एशियाली भ्रमणको अन्तिम चरणमा भएको हो। विश्लेषकहरूका अनुसार यसले लामो समयदेखि जारी अमेरिकी–चिनियाँ शुल्क युद्ध र प्रविधि विवादबीच सम्बन्ध सुधारको सम्भावना देखाएको छ।
वार्तामा शुल्क, दुर्लभ धातुको निर्यात नियन्त्रण, प्रविधि पहुँच, फेन्टानिल कारोबार, साथै सोयाबिन निर्यात, टिकटकको भविष्य, युक्रेन युद्ध र ताइवानको विषय**मा पनि गम्भीर छलफल भएको बताइन्छ।
अमेरिकाले हाल चीनमाथि अत्याधुनिक प्रविधि, विशेषगरी कृत्रिम बौद्धिकतासम्बन्धी सेमिकन्डक्टरमा पहुँच सीमित गरेको छ, जसका कारण दुबै देशबीच तनाव तीव्र बनेको छ।
गत हप्ताको अन्त्यमा मलेसियामा भएका उच्चस्तरीय वार्तापछि दुबै पक्षबीच केही सहमति हुने अपेक्षा गरिएको थियो। विश्लेषकहरूका अनुसार यदि बुसान वार्ताबाट ठोस परिणाम निस्कियो भने, विश्वका दुई शक्तिबिचको सम्बन्धमा स्थायित्व र विश्व अर्थतन्त्रमा सकारात्मक संकेत देखिन सक्छ।
चीनका लागि यो भेट अमेरिकासँगको सम्बन्ध सुधार गर्ने रणनीतिक अवसर हो भने ट्रम्पका लागि एशियाली भ्रमणको ‘कूटनीतिक सफलता’को प्रतीक बनेको छ।