टोकियो । जापानकी प्रधानमन्त्री साने ताकाइचीले उत्तर कोरियाका नेता किम जोङ-उनसँग प्रत्यक्ष वार्ता गर्ने इच्छा व्यक्त गर्दै औपचारिक प्रस्ताव राखेकी छन्। दशकौँदेखि नसुल्झिएको जापानी नागरिक अपहरणको मुद्दा समाधानका लागि उनले शिखर बैठक आवश्यक भएको बताएकी हुन्।
स्मरणीय छ, सन् २००२ मा उत्तर कोरियाले सन् १९७० र ८० को दशकमा आफ्ना जासुसलाई जापानी भाषा र संस्कृति सिकाउन प्रयोग गरिएका १३ जना जापानी नागरिकलाई अपहरण गरेको स्वीकार गरेको थियो। जापानले भने कम्तीमा १७ जना नागरिकलाई अपहरण गरिएको दाबी गर्दै आएको छ, र कतिपयले यो सङ्ख्या अझ बढी हुन सक्ने बताउँछन्।
टोकियोमा आयोजित एक कार्यक्रममा प्रधानमन्त्री ताकाइचीले भनिन्, “जापान र उत्तर कोरियाबीच विश्वास र सहकार्यमा आधारित नयाँ सम्बन्ध सुरु गर्न म अध्यक्ष किम जोङ-उनसँग प्रत्यक्ष भेटवार्ता गर्न इच्छुक छु।”
हालसम्म प्योङयाङले यस प्रस्तावमा कुनै आधिकारिक प्रतिक्रिया दिएको छैन। यद्यपि विगतमा पनि जापानी नेताहरूले यस्तो पहल गरेका थिए, तर ती प्रयास सफल हुन सकेका थिएनन्। सन् २००२ र २००४ मा तत्कालीन प्रधानमन्त्री जुनिचिरो कोइजुमीले प्योङयाङ भ्रमण गरी तत्कालीन नेता किम जोङ-इलसँग भेट गरेका थिए। त्यस भेटपछि पाँच जना अपहृत जापानी नागरिक फर्काइएका थिए, तर बाँकी आठ जनाको मृत्यु भइसकेको उत्तर कोरियाको दाबी थियो।
ताकाइचीका पूर्ववर्ती सिगेरु इसिबाले पनि दुवै देशबीच सम्पर्क कार्यालय स्थापना गर्ने प्रस्ताव गरेका थिए, तर त्यो योजना कार्यान्वयनमा आउन सकेन।
यसबीच जापानले अपहरण मुद्दामा अन्तर्राष्ट्रिय समर्थन जुटाउन संयुक्त राज्य अमेरिकासँग सहकार्य जारी राखेको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले पनि यस विषयमा जापानप्रतिको समर्थन जनाएका छन्। हालैको टोकियो भ्रमणमा उनले अपहरण पीडितका परिवारसँग भेटघाट गरेका थिए।
प्रधानमन्त्री ताकाइचीले भनेकी छन्, “पीडितको जीवन र हाम्रो राष्ट्रिय सम्मानका लागि म सबै विकल्प प्रयोग गर्न तयार छु। अपहरण मुद्दा मेरो सरकारको प्रमुख प्राथमिकता हो।”
विश्लेषकहरूका अनुसार यो कदमले जापान–उत्तर कोरिया सम्बन्धमा नयाँ अध्याय सुरु गर्ने सम्भावना देखिन्छ, तर अन्ततः यसको सफलता प्योङयाङको प्रतिक्रियामा निर्भर रहनेछ।