ई-आर्थिक, काठमाडौं । भारत र भुटानबीच ऐतिहासिक सहमति भएको छ, जसअनुसार दुवै देशलाई जोड्ने पहिलो सीमापार रेलमार्ग निर्माण गरिनेछ। झन्डै ४५ करोड ४० लाख अमेरिकी डलर बराबरको लागतमा निर्माण गरिने यो परियोजना आगामी चार वर्षभित्र सम्पन्न गर्ने लक्ष्य लिइएको छ।
भारतीय विदेश सचिव विक्रम मिस्रीका अनुसार, भारतले भुटानसँगको सम्बन्धलाई मजबुत बनाउँदै त्यहाँको पूर्वाधार तथा आर्थिक विकासमा सहयोग गर्दै आएको छ। उनले भारतलाई भुटानको प्रमुख व्यापारिक साझेदारका रूपमा उल्लेख गर्दै, यो नयाँ रेलमार्गले आर्थिक सहकार्यलाई अझ गहिरो बनाउने बताए।
रेलमन्त्री अश्विनी वैष्णवले रेल परियोजनाले भुटानी जनताका लागि उल्लेखनीय फाइदा पुर्याउने विश्वास व्यक्त गरे। उनका अनुसार, यसमार्फत क्षेत्रीय सम्पर्क सुदृढ हुँदै हाल दिनौं लाग्ने वस्तु ढुवानीका काम केही घण्टामै सम्भव हुनेछन्।
दुई खण्डमा निर्माण
परियोजनाको पहिलो खण्ड अन्तर्गत, करिब ६९ किलोमिटर लामो रेलमार्ग भारतको कोक्राझार सहरदेखि भुटानको गेलेफु सहरसम्म निर्माण गरिनेछ, जसको अनुमानित लागत करिब ३९ करोड डलर छ। गेलेफु, करिब १० हजार जनसङ्ख्या भएको सहर, भुटानले आर्थिक केन्द्रको रूपमा विकास गर्ने योजना अघि सारेको छ।
दोस्रो खण्डमा, करिब २० किलोमिटर लामो रेलमार्ग पूर्वी भारतको बानरहाट र भुटानको औद्योगिक केन्द्र सामत्सेबीच निर्माण गरिनेछ, जसको अनुमानित लागत पाँच अर्ब ७७ करोड भारतीय रुपैयाँ रहेको छ।
रणनीतिक र आर्थिक दृष्टिकोण
आठ लाखभन्दा कम जनसङ्ख्या रहेको भूपरिवेष्टित राष्ट्र भुटान चीन र भारतबीच अवस्थित छ। विकासको सट्टा ‘सामूहिक राष्ट्रिय खुशी’ लाई प्राथमिकता दिने नीति अपनाउँदै आएको यो मुलुक हाल विदेशी लगानी र पर्यटक आकर्षणमा केन्द्रित हुँदैछ।
भारतका विदेश सचिव मिस्रीका अनुसार, यो रेलमार्गले भुटानलाई दक्षिण एशिया र दक्षिणपूर्व एशियासँग आर्थिक रूपमा जोड्ने महत्वपूर्ण आधार बन्नेछ।
रेलमन्त्री वैष्णवले सम्पूर्ण रेलमार्ग प्रणाली विद्युतीकरण गरिने र निर्माणमा वातावरणमैत्री प्रविधिको प्रयोग गरिने उल्लेख गरे।