काठमाडौं । विद्युतीय सवारीको बजारमा अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिस्पर्धा तीव्र भइरहेका बेला मलेसियाली अटोमोबाइल ब्रान्ड प्रोटोनले आफ्नो घरेलु बजारमा बलियो उपस्थिति स्थापित गरेको छ । सन् २०२६ को सेप्टेम्बरमा मलेसियामा दर्ता भएका कुल ब्याट्रीबाट चल्ने विद्युतीय सवारीमध्ये प्रोटोनको हिस्सा ५० प्रतिशत पुगेको छ । तर, अघिल्लो महिनाको तुलनामा समग्र बजार र प्रोटोन दुवैको दर्ता घटेको तथ्यले बजारको विस्तारसँगै मागमा हुने उतारचढावलाई पनि उजागर गरेको छ ।
मलेसियाको सडक यातायात विभाग -जेपीजे) को तथ्याङ्कलाई उद्धृत गर्दै त्यहाँको अटोमोबाइल समाचार पोर्टल पाउलटानले अक्टोबर ११ मा प्रकाशित गरेको विवरणअनुसार, सेप्टेम्बरमा मलेसियाभर ६ हजार २९ वटा ब्याट्री विद्युतीय सवारी दर्ता भएका थिए । तीमध्ये प्रोटोनका ३ हजार १६ वटा थिए । अर्थात्, एक महिनामा दर्ता भएका प्रत्येक दुई विद्युतीय सवारीमध्ये एउटा प्रोटोनको थियो ।
यद्यपि, यो उपलब्धिलाई बुझ्न अघिल्लो महिनाको तथ्याङ्क पनि महत्त्वपूर्ण छ । सन् २०२६ को अगस्टमा मलेसियामा कीर्तिमानी ८ हजार ८३३ वटा विद्युतीय सवारी दर्ता भएका थिए । सेप्टेम्बरमा यो संख्या ३१.७ प्रतिशतले घटेको थियो । प्रोटोनको दर्ता पनि अगस्टको ५ हजार ३८३ बाट घटेर ३ हजार १६ मा सीमित भयो । यसरी हेर्दा, मासिक दर्तामा गिरावट आए पनि प्रोटोनले बजारको आधा हिस्सा कायम राख्न सफल भएको देखिन्छ ।
इमास ५ को बलियो उपस्थिति, इमास ७ को पनि योगदान : मलेसियामा प्रोटोनको सफलतामा यसको इमास सिरिजका विद्युतीय सवारीको महत्त्वपूर्ण योगदान देखिन्छ । सेप्टेम्बरमा इमास ५ का २ हजार ४९० वटा र इमास ७ का ५२६ वटा सवारी दर्ता भएका थिए । यी दुई मोडलको संयुक्त दर्ता संख्या ३ हजार १६ पुगेको छ, जुन उक्त महिनामा प्रोटोनका नाममा दर्ता भएका कुल विद्युतीय सवारीको संख्या हो ।
इमास ५ को दर्ता संख्या इमास ७ को भन्दा उल्लेख्य रूपमा बढी हुनुले मलेसियाली बजारमा यी मोडलप्रति उपभोक्ताको रोजाइमा भिन्नता रहेको देखाउँछ । यद्यपि, दर्ताको तथ्याङ्कले मात्रै यसको कारण स्पष्ट गर्दैन । मूल्य, सवारीको बनावट, सुविधाहरू, प्रयोगको आवश्यकता तथा उपलब्धताजस्ता पक्षले उपभोक्ताको रोजाइमा कस्तो प्रभाव पारेका छन् भन्ने छुट्टै अध्ययनको विषय हो ।
टेस्ला र बीवाईडीभन्दा अगाडि प्रोटोनः सन् २०२६ को जनवरीदेखि सेप्टेम्बरसम्मको विद्युतीय सवारी दर्ता तथ्याङ्कले पनि प्रोटोनको अग्रता स्पष्ट पार्छ । उक्त अवधिमा प्रोटोनका कुल २४ हजार ८५७ वटा विद्युतीय सवारी दर्ता भएका छन् । सोही अवधिमा बीवाईडीका ८ हजार ८७ र टेस्लाका ४ हजार ४३६ वटा सवारी दर्ता भएका थिए ।
सेप्टेम्बर महिनाको दर्ताका आधारमा टेस्ला ७०३ वटा सवारीसहित दोस्रो र बीवाईडी ६१५ वटासहित तेस्रो स्थानमा रहे । चौथो स्थानमा जिक्रका ४४५ वटा र पाँचौँ स्थानमा आईकौरका ३१२ वटा विद्युतीय सवारी दर्ता भएका थिए ।
यी तथ्याङ्कले मलेसियाको घरेलु ब्रान्ड प्रोटोनले अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा स्थापित विद्युतीय सवारी उत्पादकसँग प्रतिस्पर्धा गरिरहेको मात्र होइन, मासिक दर्ताको आधारमा उनीहरूभन्दा ठूलो अन्तर कायम गरेको पनि देखाउँछन् । तर, यो नतिजा मलेसियाको बजारसँग सम्बन्धित होÙ अन्य देशमा पनि प्रोटोनको बजार हिस्सा यही अनुपातमा रहेको निष्कर्ष निकाल्न भने मिल्दैन ।
नौ महिनामै अघिल्लो वर्षको वार्षिक दर्ता नाघ्यो : मलेसियाको विद्युतीय सवारी बजारमा मासिक उतारचढाव देखिए पनि समग्र विस्तारको गति उल्लेखनीय छ । सन् २०२६ को जनवरीदेखि सेप्टेम्बरसम्म देशभर ५३ हजार ५३७ वटा ब्याट्री विद्युतीय सवारी दर्ता भएका छन् । यो संख्या सन् २०२५ को पूरै वर्षमा दर्ता भएका ४४ हजार ८१३ वटा सवारीभन्दा ८ हजार ७२४ ले बढी हो ।
अर्थात्, सन् २०२६ का पहिलो नौ महिनामै मलेसियामा अघिल्लो वर्षको तुलनामा करिब १९.५ प्रतिशत बढी विद्युतीय सवारी दर्ता भइसकेका छन् । यसले विद्युतीय सवारीको बजार विस्तार भइरहेको संकेत गर्छ । तथापि, वार्षिक तुलना गर्दा बाँकी तीन महिनाको दर्ता, बजारको प्रतिस्पर्धा र उपभोक्ताको खरिद क्षमताजस्ता पक्षले अन्तिम नतिजामा प्रभाव पार्न सक्छन् ।
सेप्टेम्बरमा विद्युतीय सवारीबाहेक ५ हजार ४४८ वटा हाइब्रिड सवारी पनि दर्ता भएका थिए। विद्युतीय र हाइब्रिड सवारीलाई संयुक्त रूपमा गणना गर्दा ती सवारीले उक्त महिनाको कुल सवारी बजारको १५.५ प्रतिशत हिस्सा ओगटेको विवरणमा उल्लेख छ । यसले मलेसियामा वैकल्पिक ऊर्जा प्रयोग गर्ने सवारीप्रतिको आकर्षण विस्तार भइरहेको देखाउँछ ।
